> Віцебская вобласць > Полацкі раён > вёска Захарнічы > Краявіды
Захарнічы. Краявіды
Захарнічы. Краявіды

Краявіды | Захарнічы

Фотагалерэі

Выбраныя здымкі

Захарнічы. Краявіды

Фота © Иван Бай | Дата: 2013.09.17

Захарнічы. Краявіды

Рака Палата ў Захарнічах Фота © Міхась Баўтовіч | Дата: 2013.09.17

Захарнічы. Краявіды

На вуліцы Савецкай Фота © Міхась Баўтовіч | Дата: 2013.09.17

Вёска разьмешчаная абапал шашы Полацак–Дрэтунь у 2 км ад гарадзкое мяжы. Падзеленая на дзьве часткі Палатой, як і старажытны Полацак.

На пачатку ХХ ст. існавалі вёска Захарнічы і два маёнтка Захарнічы - Хруцкіх і Зыльбэрдорфаў. Вёска разьмяшчалась на беразе Палаты, уваходзіла ў Юравіцкую воласьць, а землі належалі Спас-Юравіцкаму вясковаму таварыству. Насупраць яе на левым беразе ракі стаяла вёска Лагуны. Даваенная мапа 1937 году фіксуе сітуацыю падобную да пачатку ХХ ст.: на правым беразе Палаты знаходзіцца вёска Захарнічы, на левым – Лагуны.

Сёньня на невялікіх ростанях пры ўезьдзе ў веску ад Полацка леваваруч на невялікім грудку стаяць могілкі, але захаваліся на іх пахаваньні толькі ад 1960-х гадоў. Насупраць праз дарогу – машынны двор. Далей мост праз Палату, што вядзе на левы бераг. Няясны лёс былое вёскі Лагуны, але цяпер на гэтым месцы знаходзіцца цэнтар Захарнічаў. Маюцца тутака дзьве крамы (прамтавараў і харчовая), фэльчарска-акушэрскі пункт, дом культуры, аддзяленьне сувязі 211418 і дзіцячы садок. Па левым баку галоўнае вуліцы стаіць двухпавярховы будынак праўленьня сяльгаспрадпрыемства "Захарнічы", у ім жа разьмесьціліся перанесеныя з суседніх Юравічаў Юравіцкі сельсавет і выканаўчы камітэт, тут жа філія Полацкай раённай бібліятэкі. Людзей, што жывуць у 20 вёсках на тэрыторыі, падкантрольнай сельсавету цяпер ня больш за 900 чалавек. Далей за будынкам праўленьня ў глыбіні стаіць сярэдняя школа. Праваруч абапал дарогі на Скавародзіна стаяць тры двухпавярховыя шматкватэрныя дамы, ад дома 25 на вуліцы Школьнай пачынаюцца пабудовы аграгарадка.

Калі ж адпачатку на ростанях збочыць улева дык, далей леваруч шашы на Дрэтунь становяцца бачнымі пабудовы фэрмы, а пасьля павароту ў правы бок да недалёкіх Жыхараў павядзе вас вуліца Савецкая. О гэтыя назвы мінулага часу: Савецкая, Кастрычніцкая, завулак Мірны, на некага можа наваліцца настальгія, і з вуснаў паліецца песьня "Мой адрес не дом и не улица ..." – Back in USRR.

Пройдзем ад мяжы Захарнічаў 1,5 км далей на поўнач па шашы да прыпынку Баянаўшчына, збочым улева і праз нейкіх 400 м падыйдзем да старых Захарніцкіх могілак, якія цяпер хаваюцца ў лесе. Непадалёк азярцо Шчалапок, на беразе якога некалі стаяў дом знакамітага мастака Івана Хруцкага.

На могілках радавыя пахаваньні Хруцкіх: Івана (Яна) Хруцкага, ягонага малодшага брата Андрэя, які таксама быў мастаком і навучаўся ў Акадэміі мастацтва ў 1845-1848 гг. Аднак, як і старэйшы брат, ня здолеўшы жыць у далечыні ад родных мясьцінаў, вярнуўся сюды ў 1870 г. і жыў разам з братавай сям’ёй. Праваруч магілы Івана Хруцкага пахаваныя ягоная жонка Ганна Каэтанаўна з Бубноўскіх, сын Восіп Іванавіч, унучка Алена, і ўрэшце таксама мастачка праўнучка Ядзьвіга Аляксандраўна Мацяеўская (народжаная Хруцкая).

Міхась Баўтовіч